Nieuws

Gebiedsgericht beleid voor de afvalwaterketen – wat LeAF voor u kan doen op weg daar naar toe

Gepubliceerd op
25 mei 2016

Het buitengebied verandert, zowel op sociaal als op economisch vlak. Dit heeft uiteraard effect op de afvalwaterketen: de hoeveelheid en aard van afvalwater veranderen en zo ook de plekken waar het ontstaat. Daarnaast is in veel gemeentes het drukriool aan vervanging toe, wat bij daadwerkelijke vervanging tot hoge kosten leidt terwijl de financiële ondersteuning hierbij door het Rijk, zoals vroeger gebruikelijk, niet meer aan de orde is. Ook zijn de totale jaarlijkse kosten van het drukriool aanzienlijk (ruim €700 euro per aansluiting, op basis van het STOWA/RIONED rapport Feitenonderzoek mechanische riolering). Dit alles heeft geleid tot de vraag of de huidige manier van omgang met afvalwater in het buitengebied toekomstbestendig is. Partijen verantwoordelijk voor de afvalwaterketen (waterschappen, gemeenten) worstelen met deze vraag, en vragen zich ook af of er andere wegen denkbaar zijn, met meer samenwerking met partijen uit hun (buiten)gebied en met innovatieve technieken. De uitdaging hierbij is: hoe maak je contact met de stakeholders uit het gebied? LeAF is samen met Waterschap Zuiderzeeland het gesprek aangegaan met stakeholders actief in het buitengebied van Flevoland, om van hen te horen wat hun wensen, eisen, frustraties en ambities zijn. Dit heeft tot nieuwe inzichten en concrete vervolgtrajecten geleid welke als input dienen voor het nieuwe gebiedsgerichte beleid van Waterschap Zuiderzeeland.

In het buitengebied zijn ontwikkelingen in diverse sectoren gaande. Uitbreiding van campings, veranderende agrarische activiteiten, opvang voor vluchtelingen en huisvesting voor tijdelijke arbeidsmigranten, burgerparticipatie en samenwerking zijn hiervan voorbeelden. Dit resulteert in een veranderend aanbod van afvalwater. Daarnaast zijn de vervangings- en onderhoudskosten van het huidige afvalwatersysteem en het opzetten van een samenwerking tussen waterschap en gemeenten belangrijke aandachtspunten voor overheden.

LeAF heeft samen met Waterschap Zuiderzeeland een tweedelige stakeholder workshop georganiseerd om in gesprek te gaan met partijen welke actief zijn in het buitengebied van Flevoland. Het ging daarbij om het waterschap, gemeentes, ondernemers (waaronder agrarische), bewonersgroepen, dienstverlenende bedrijven en vertegenwoordigers van overkoepelende organisaties. Het doel was om input van de actieve partijen te verkrijgen voor een nieuw te ontwikkelen gebiedsgericht beleid. Een impliciet doel was om het gesprek met én tussen stakeholders op gang te brengen, elkaar te leren kennen, begrijpen en vinden. 

Met een door LeAF ontwikkelde en eerder beproefde methodiek is geïdentificeerd waar men nu in het buitengebied tegenaan loopt, wat ontwikkelingen en toekomstverwachtingen zijn, en wat de ambities en wensen zijn van de deelnemers. Dit is expres niet alleen ingestoken op het huishoudelijk afvalwater en het afvalwatersysteem, maar ook de ontwikkelingen, wensen en ambities op het gebied van duurzaamheid, water, bedrijfsafvalwater, landbouw en ruimtelijke ordening zijn besproken. Door deze verbreding openden zich nieuwe perspectieven voor de omgang met afvalwater.

De workshops hebben Waterschap Zuiderzeeland aan een betere oriëntatie geholpen bij de keuzes voor het buitengebied en over haar eigen rol. Dit is een nuttige eerste stap geweest. De uitkomsten vormen een deel van de input voor het nieuwe gebiedsgerichte beleid van Waterschap Zuiderzeeland. Maar uiteraard is het niet de laatste stap; vanuit de nieuw verworven inzichten heeft men besloten om het gesprek met partijen in de regio nog intensiever aan te gaan. Men gaat op zoek naar concrete pilots om hier kennis en ervaring mee op te doen voor de toekomst, en de veranderende rol van overheden in het afvalwatervraagstuk wordt verder concreet onderzocht.

Bent u op zoek naar een manier om diverse stakeholders in uw gebied te betrekken bij het ontwikkelen van beleid voor de afvalwaterketen, en bent u nieuwsgierig naar de methode zoals gebruikt voor Waterschap Zuiderzeeland? Neem dan contact op met Tiemen Nanninga van LeAF (tiemen.nanninga@wur.nl).